Geen hernieuwde toelating glyfosaat totdat veiligheid is vastgesteld

Teken de e-mail actie tegen hernieuwde toelating glyfosaat >>

Wat is het probleem?

Glyfosaat is het meest gebruikte onkruidbestrijdingsmiddel ter wereld. Er zijn aanwijzingen dat mensen, ook in stedelijke omgevingen, de stof regelmatig binnen krijgen. Uit steekproeven van Milieudefensie in 18 Europese landen blijkt bijvoorbeeld dat glyfosaat is aangetroffen in de urine van vierenveertig procent van mensen die wonen in stedelijke omgevingen. In Nederland werden er resten van het onkruidbestrijdingsmiddel gevonden in de urine van 5 van de 8 geteste personen. Ook zijn er aanwijzingen dat glyfosaat is aangetroffen in de moedermelk van vrouwen in stedelijke omgevingen. Wij weten nog onvoldoende over hoe deze resten in ons lichaam terecht komen, en wat dit inhoudt voor de volksgezondheid. Toch zegt de Europese Commissie, door te besluiten tot toelating hierover: geen probleem, zolang de grenswaarden niet worden overschreden. De gevolgen voor de gezondheid van de chemische stof zijn echter al sinds tientallen jaren controversieel, en er bestaan grote twijfels over de vorige toelatingsbeoordeling van de EFSA.

In maart 2015 classificeerde het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek (IARC) van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) deze stof als “waarschijnlijk kankerverwekkend” (link naar rapport). De definitieve studie werd eind juli 2015 gepubliceerd. Omdat mutagene (DNA-beschadigende) stoffen zelfs in kleine hoeveelheden grote schade kunnen veroorzaken zouden de grenswaarden voor toegestaan gebruik hiermee moeten komen te vervallen. Het gebruik van glyfosaat zou op basis van deze bevindingen op EU-niveau moeten worden verboden, in ieder geval totdat de veiligheid van glyfosaat niet meer wordt betwist. De Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) heeft eind 2015 haar aanbevelingen gegeven.

Wat is de stand van zaken?

Na een oproep van foodwatch besloot de EFSA in het najaar van 2015 de beoordeling van de WHO mee te nemen in haar onderzoek. Desondanks oordeelde de EFSA in tegenstelling tot de WHO dat glyfosaat niet kankerverwekkend is (link naar rapport). Het verschil in opvatting met de WHO komt voort uit de beoordeling van het Duitse Bundesinstitut für Risikobewertung (BfR) dat de basis vormt van het EFSA rapport. In deze beoordeling zijn studies genegeerd die wijzen op een relatie tussen glyfosaat en het ontstaan van tumoren. Daarnaast bevat de EFSA beoordeling studies die zijn aangeleverd door het bedrijfsleven. Deze zijn niet publiek beschikbaar omdat de bedrijven die aan de studies hebben meegewerkt beweren dat ze bedrijfsgeheimen bevatten. Uit deze studies zou blijken dat glyfosaat niet schadelijk is, maar dat kan door buitenstaanders niet gecontroleerd worden. Om deze redenen bestaat er nu een verschil in opvatting tussen de wetenschappers van de WHO en die van de EFSA. De huidige goedkeuring van glyfosaat in de EU loopt af in juni 2016. Begin maart stond de verlenging van de goedkeuring van glyfosaat voor nog eens minstens tien en mogelijk zelfs 15 (!) jaar daarom op de Europese agenda. Een beslissing kwam er echter niet, omdat het maatschappelijke verzet tegen de goedkeuring zo groot was dat besloten werd om de beslissing opnieuw te bekijken en uit te stellen tot juni.

Wat betekent dit voor jou?

In Nederland nam de Tweede Kamer in 2013 een motie aan om de verkoop van Roundup en glyfosaat aan particulieren te verbieden. Hierop volgende het besluit om gewasbeschermingsmiddelen en biociden buiten de landbouw te verbieden. Na een vertrouwelijk (en dus niet openbaar) advies van de Raad van State besloot Staatssecretaris Dijksma in februari 2016 om dit besluit niet geheel uit te voeren. In maart 2016 zal wel een verbod in werking treden voor het professioneel gebruik van glyfosaat op verhardingen (stoepen, enz.), maar een algemeen verkoopverbod lijkt voorlopig nog niet in zicht. Het gebruik van glyfosaat door particulieren en in de landbouw blijft daarmee toegestaan. Landbouwkundig wordt glyfosaat in Nederland dan ook op grote schaal ingezet. Als Nederlandse consument wordt je dus nog steeds blootgesteld aan deze mogelijk kankerverwekkende stof.

Wat wil foodwatch?

foodwatch wil dat het voorzorgsbeginsel, zoals verankerd in Europese levensmiddelenwetgeving, door de EU wordt gerespecteerd. Dat betekent dat glyfosaat nu niet hernieuwd mag worden goedgekeurd zolang er redelijke wetenschappelijke twijfel bestaat over de gezondheidsrisico’s. Dit moet gelden voor alle landbouwbestrijdingsmiddelen. Het mag niet zo zijn dat, wanneer één schadelijke stof wordt verboden, dit wordt vervangen met een andere even schadelijke stof. In de toekomst mogen dus alleen die werkzame stoffen en preparaten als pesticiden of onkruidverdelgers worden toegelaten, waarvan eerst door middel van transparant en onafhankelijk toxicologisch onderzoek is aangetoond dat zij geen gezondheidsrisico’s opleveren voor consumenten of de volksgezondheid. op 2 maart 2016 stuurde foodwatch een open brief aan staatssecretaris Van Dam om zich namens Nederland te verzetten tegen hernieuwde goedkeuring.

Teken nu>>

Word donateur

Onze donateurs maken het werk van foodwatch mogelijk. Vind jij ook dat je als consument het recht hebt om te weten wat je eet? Vecht dan samen met foodwatch tegen schadelijke stoffen. En voor meer transparantie en minder invloed van bedrijven bij hun beoordeling. Word foodwatch-donateur!

Laatste update 24 Februari 2016
 
Meld je aan voor de nieuwsbrief
abonnees:

Blijf op de hoogte van onze campagnes, e-mailacties en ander nieuws.

Wij zijn foodwatch


Samen met consumenten vechten wij voor jouw rechten! Doe je mee?