Europese lidstaten die Nutri-Score op dit moment vrijwillig toestaan, kunnen het voedselkeuzelogo ook verplicht stellen, zonder daarmee in strijd te komen met Europese wetgeving. Dat blijkt uit een nieuw juridisch memorandum dat wij hebben laten opstellen. Daarom hebben we ook een petitie gelanceerd gericht aan de overheden van Nederland, Duitsland, Frankrijk, België, Spanje en Luxemburg. Met de oproep om Nutri-Score niet langer vrijwillig te houden maar verplicht te maken.
Producenten kiezen voor weglaten als het ze uitkomt
Zolang Nutri-Score niet verplicht is, kunnen voedselproducenten ervoor kiezen het niet te gebruiken wanneer het ze niet uitkomt (lees: bij slechte Nutri-Scores voor hun voedselproducten). Daardoor blijven consumenten volgens ons in het ongewisse over de voedingskwaliteit van de producten die ze overwegen te kopen. Wij roepen nationale regeringen op om te stoppen met wachten op wat er eventueel in Brussel wordt besloten over voedselkeuzelogo's. Bij voldoende politieke wil, en door de wetenschap en de wet te volgen, kan Nutri-Score verplicht worden gesteld.
Wat zegt de wet?
Juridisch expert dr. Nikhil Gokani heeft voor ons onderzocht (link opent PDF, 460kb, Engelstalig) of een Europese lidstaat Nutri-Score verplicht mag maken binnen de huidige Europese regels, met name de verordening over voedselinformatie voor consumenten (de zogeheten FIC-verordening). De conclusie van het memorandum is helder: dat mag! Omdat er op EU-niveau geen apart voedselkeuzelogo op de voorkant van verpakkingen is vastgelegd, mogen landen hier zelf regels voor maken, zolang die regels duidelijk, niet-misleidend en noodzakelijk zijn voor de volksgezondheid.
Nutri-Score voldoet daar volgens het memorandum het beste aan. En omdat er geen vergelijkbaar EU-breed alternatief bestaat, is een verplichting goed te verdedigen als een redelijke maatregel. "Een verplichte Nutri-Score is een evenredige manier om consumenten heldere voedingsinformatie te geven en hun recht op informatie te waarborgen", aldus Gokani.
Industrie verzet zich, vertraging dreigt
Volgens ons is de juridische weg dus vrij: landen die hun burgers willen beschermen tegen ongezonde voedingsmiddelen, kunnen Nutri-Score verplicht gaan stellen. Wij vinden dat overheden vanaf nu niet langer kunnen wegkijken onder het mom van juridische onzekerheid, zeker nu obesitas en voedselgerelateerde ziekten toenemen.
We wijzen erop dat delen van de voedingsindustrie zich juist hard verzetten tegen Nutri-Score. Zo heeft het grote Franse zuivelconcern Lactalis (in ons land bekend van merken als Leerdammer, Galbani en Président) een klacht ingediend bij de Franse Raad van State. Het bedrijf stelt dat Nutri-Score juist in strijd is met de Europese regels over voedselinformatie. De zaak wordt doorverwezen naar het Hof van Justitie van de EU. Dat kan zomaar jaren extra duren, en werkt volgens ons alleen maar vertragend. Dat hebben we eerder gezien!