Maak verborgen dieren zichtbaar

Dieren zitten verborgen in alledaagse voedingsmiddelen. Kalf in pesto, varken in schapenkaas, luizen in snoepjes… foodwatch kwam het allemaal tegen. In de vorm van gelatine, stremsel, karmijn/E120 en collageen: ingrediënten gemaakt van gedode dieren, maar niet duidelijk als zodanig op de verpakking vermeld. Ook in producten waarbij je dit helemaal niet verwacht, zoals een zak gemengde nootjes of een rolletje pepermunt. Hetzelfde geldt voor dierlijke bijproducten zoals melk, luizen-afscheiding of ei dat na bewerking een cryptische naam heeft gekregen zoals wei, schellak (E904) of Ei-lecithine.

Veel consumenten eten uit religieuze overwegingen geen varken of rund. Vegetariërs eten uit principe geen vlees en vis en veganisten kiezen er zelfs voor om dierlijke producten helemaal te vermijden. Maar eenvoudig is dat dus niet! Hoe kun jij nou weten wat je eet?

Soms staan dierlijke ingrediënten op het etiket vermeld als E-nummer of met een andere onduidelijke benaming. Er is namelijk geen wet die zegt dat het beestje altijd bij de naam genoemd hoeft te worden. Als een ingrediënt tot de lijst van allergieën behoort, dan moet dat wel benadrukt worden op het etiket. Maar veel dieren vallen hiermee buiten de boot. In sommige gevallen hoeft de producent zelfs helemaal niks te melden van dierlijk gebruik.  

Zo mag een producent vruchtensap 'klaren' (helder maken) met behulp van gelatine, afkomstig van koeien of varkens, zonder dat dit op het etiket hoeft te staan. Of neem smaakversterkers en aroma's; deze kunnen dierlijke bestanddelen bevatten, maar dat vind je over het algemeen niet op het etiket. Hetzelfde geldt voor E-nummers die zowel een dierlijke als een plantaardige basis kunnen hebben; dat hoeft de producent niet in de ingrediëntenlijst te vermelden.

Producenten kunnen er zelf voor kiezen om deze informatie wel op te nemen. En je ziet steeds vaker dat er op verpakkingen een vegetarisch of veganistisch logo komt te staan wanneer er geen dierlijke (bij)producten zijn gebruikt. Maar dit is op vrijwillige basis. 

Foodwatch wil dat consumenten (bepaalde) dierlijke ingrediënten makkelijk kunnen vermijden als zij dat willen. Daarvoor moet op de verpakking duidelijk vermeld worden of in het product een ingrediënt of 'technische hulpstof' van dierlijke herkomst zit. Dit geldt ook voor dierlijke componenten in smaakstoffen, aroma's en andere toevoegingen. Foodwatch vindt ook dat consumenten beter geïnformeerd moeten worden door producenten over de herkomst en leefomstandigheden van de betrokken dieren.

Zo lang dit niet geregeld wordt door Europese of nationale wetgeving, vindt foodwatch dat producenten hier al zelf verantwoordelijkheid voor moeten nemen door betere etikettering over (de herkomst van) gebruikte dierlijke ingrediënten.

Meer weten? Handige links:

>> FAQ met veelgestelde vragen over verborgen dieren

>> Ingrediëntenlijst met verborgen dieren

>> Top-5 meest opvallendste producten met verborgen dieren